.uz domeni: qanday roʻyxatdan oʻtkaziladi va nega kerak
Muallif: Orax· 25.06.2026· 39 koʻrildi
Domen — bu internetda sizni topadigan manzil. Hosting — saytning oʻzi turadigan server. Bu ikki alohida xarid va alohida toʻlanadi: domen yiliga bir marta, hosting esa tanlangan muddat uchun.
NEGA AYNAN .UZ
Mahalliy auditoriya ishonchi. Toshkentdagi odam dukon.uz bilan dukon-tashkent.something orasidan deyarli har doim birinchisini tanlaydi. Milliy zona «bu shu yerdagi kompaniya, uni topish mumkin» deb oʻqiladi — xaridor buni tushuntirib bera olmasa ham.
Mahalliy qidiruv. Qidiruv tizimlari domen zonasini sayt qaysi mamlakatga moʻljallanganini koʻrsatuvchi signallardan biri sifatida hisobga oladi. Faqat Oʻzbekiston ichida sotadigan biznes uchun bu foydaga ishlaydi.
Nomni himoya qilish. Domenni birinchi kelgan egallaydi. Agar brendingiz oflaynda allaqachon tanilgan boʻlsa, .uz zonasidagi nomni boshqa birov olib qoʻygunicha egallab qoʻygan maʼqul — keyin sotib olish qimmatroq va har doim ham imkoni boʻlmaydi.
.uz qachon kerak emas. Agar mamlakat tashqarisiga sotsangiz yoki xalqaro mahsulot qilsangiz, milliy zona auditoriyani torroq qiladi. Unda .com'ga qarang. Ikkalasini olib, biridan ikkinchisiga yoʻnaltirish ham mumkin.
QANDAY ZONALAR BOR
.uz'ning oʻzidan tashqari com.uz, net.uz, org.uz va co.uz bor. Texnik jihatdan ular teng — farq faqat qanday oʻqilishida. Qisqa .uz eng vazmin koʻrinadi; com.uz tijorat uchun odatiy; org.uz notijorat tashkilotlarga mos. Orax'da bu zonalarning hammasi bir xil turadi — yiliga $2,68.
NOMNI QANDAY TANLASH KERAK
Uni telefonda ovoz chiqarib ayting. Agar suhbatdosh qayta soʻrashga yoki harflab aytishga majbur boʻlsa, nom yomon. Bu asosiy sinov va u koʻpchilik noshud variantlarni saralab tashlaydi.
Transliteratsiyaga ehtiyot boʻling. Oʻzbekcha soʻzlar lotinchada turlicha yoziladi — oʻ, o', o. Odam eng oddiy variantni teradi. Yo bahsli harflarsiz nom oling, yo bir nechta yozilishni roʻyxatdan oʻtkazib, asosiysiga yoʻnaltiring.
Chiziqcha va raqamlardan qoching. «Sayt-24.uz» suhbatda «sayt chiziqcha yigirma toʻrt nuqta uz»ga aylanadi va tinglovchilarning yarmi notoʻgʻri teradi.
Nom tovar belgisi sifatida band emasligini tekshiring. Domen begona brendga huquq bermaydi, va nizoni kim oldin roʻyxatdan oʻtganidan qatʼi nazar yutqazasiz.
ORAX'DA ROʻYXATDAN OʻTISH QANDAY KECHADI
Birinchi qadam: tekshirish. «Domenlar» boʻlimiga nomni kiriting — biz keshlangan roʻyxatni emas, haqiqiy WHOIS'ni soʻraymiz, shuning uchun javob soʻrov paytidagi holatga mos keladi.
Ikkinchi qadam: buyurtma va toʻlov. Domen Orax hamyonidan toʻlanadi. Hamyonni Payme, Click, Uzum, Paynet va boshqa odatiy usullar bilan toʻldirish mumkin.
Uchinchi qadam: rasmiylashtirish. Ariza bizga tushadi va zonada roʻyxatdan oʻtkazishni oʻzimiz rasmiylashtiramiz. Bu bir zumda emas: registrator egasining maʼlumotlarini talab qiladi va rasmiylashtirishga vaqt kerak. Domen sizga biriktirilganda xabar beramiz.
Nima kerak boʻladi. Roʻyxatdan oʻtuvchining — jismoniy yoki yuridik shaxsning — maʼlumotlari. Baʼzi zonalar uchun bu maʼlumotlarni tasdiqlash talab qilinadi. Agar biror narsa yetishmasa, pulni yechgandan keyin emas, oldin soʻraymiz.
DOMENNI HOSTINGGA QANDAY BOGʻLASH KERAK
Domenning oʻzi hech qayerga olib bormaydi — unga saytni qaysi server berishini koʻrsatish kerak. Bu DNS yozuvlari orqali qilinadi.
Agar hosting ham Orax'da boʻlsa, hammasi bitta kabinetdan qilinadi: xizmat sahifasida tayyor sozlama bor, u bir bosishda domenni va uning www variantini serveringizga yoʻnaltiradi. Pochta uchun alohida preset ham bor — SPF va DMARC, domeningizdan ketgan xatlar spamga tushmasligi uchun.
Agar hosting boshqa provayderda boʻlsa, uning NS-serverlarini yoki A-yozuvini koʻrsating. Oʻzgarishlar internet boʻylab bir zumda tarqalmaydi: odatda bir necha soat, baʼzan bir kungacha. Tarqalguncha tashrifchilarning bir qismi eski saytni, bir qismi yangisini koʻradi — bu normal va oʻzi oʻtadi.
UZAYTIRISH HAQIDA, VA NEGA BU KOʻRINGANIDAN MUHIMROQ
Domenni yoʻqotish hostingni yoʻqotishdan yomonroq. Hostingni qaytadan sotib olib, saytni zaxira nusxadan tiklash mumkin. Boʻshagan domenni esa istalgan odam egallab olishi mumkin, va siz uni qaytara olmaysiz — yangi egasi sotishni xohlamasa, hech qanday pulga ham.
Shuning uchun: kamida bir yilga oling va avtomatik uzaytirishni yoqing. Va muddatga pul hamyonda turganini kuzatib boring — pulsiz avtouzaytirish qutqarmaydi. Orax'da biz oldindan ogohlantiramiz, lekin oxirgi soʻz sizniki.
AGAR DOMEN ALLAQACHON BOSHQA PROVAYDERDA BOʻLSA
Uni koʻchirish shart emas. Joriy registratorda bizning serverimizga ishora qiluvchi yozuvlarni koʻrsatish kifoya — va sayt Orax hostingida ishlaydi, roʻyxatdan oʻtgan joyida qolaveradi. Koʻchirish hamma narsa bitta joydan uzayishini xohlaganda maʼnoga ega.
Nom boʻshligini «Domenlar» boʻlimida tekshirish mumkin.
#domen#uz#royxat
Saytingizni Oraxʼda ishga tushirishga tayyormisiz?Doʻkonga →
Orax